يكي از اصطلاحات قرآني، مخلصان به فتح لام است و به معناي خالص شده است. از نظر قرآن تنها انسان هاي اندكي هستند كه به اراده و صنعت الهي، تطهير شده و خالص شده اند. اين افراد، بيرون از دايره تصرفات ابليسي قرار مي گيرند و به عنوان نمونه-هايي از انسان هاي كامل، سرمشق كساني قرار مي گيرند كه مي كوشند تا خود را به مقام اخلاص برسانند و رضوان الهي را در مسير كمال متاله شدن به دست آورند.

برخي از زمان ها از اين ظرفيت برخوردار است كه فرصتي برابر براي همگان ايجاد شود تا در آن بتوانند در يك فرآيند ساده تر، از پستي ها در آيند و به اوج برسند و از حضيض پست دنيايي تا اوج خدايي شدن پرواز كنند و معراجي بزرگ را براي خود رقم زنند. شب قدر از جمله اين زمان هاي نادر است كه چنين ظرفيتي را دارا است و فرصت استثنايي براي معراج همگاني وعمومي بشمار مي رود.

بر پایه آموزه های وحیانی، خداوند نخستین ظهور خویش را به صورت اجمال در صورت «هو» داشته است. این بروز نخست به یک معنا تنزیل ذات در عالم ظهورات و تجلیات می باشد؛ چرا که کنز مخفی الهی اراده حبی اش به این تعلق گرفت تا از کمون ذات بیرون آید. این اتفاق هر چند که بیرون از دایره زمان و لحظه است، ولی بیانگر تقدم رتبی برای مقامات الهی چون احدیت بر واحدیت و یکتایی بر یگانگی است. در عرفان اسلامی از نخستین تجلی و ظهور به نام «التعین الاول» یاد شده است. دومین مرتبه تنزل را مقام «التعین الثانی» گفته اند که مقام تجلی و ظهور الوهیت است و خداوند در جامع اسم الله ظهور یافت.

عذاب به معناي عقوبت، مجازات، شكنجه و ايجاد درد شديد است. اصل تعذيب در زبان عربي چنان كه راغب اصفهاني در مفردات الفاظ قرآن كريم بيان كرده، زدن زياد با انتهاي تازيانه و بند شلاق است. از اين رو عذاب را مي توان معادل شكنجه در زبان فارسي دانست.

در قرآن كساني كه بر خلاف آموزه هاي عقلاني و وحياني عمل مي كنند، به عذاب، انذار داده شده اند. در اين آيات، انواع و اشكال عذاب هاي دنيوي و اخروي به عنوان عقوبت عصيان كاران بيان شده است. هدف از بيان عذاب ها، ايجاد ترس و خوف در بشر و وادار كردن اختياري به اطاعت و ترك عصيان است.

به مناسبت ۱۵ ماه رمضان، زادروز خجسته سرور جوانان اهل بهشت

امامت همانند نبوت، منصب الهی است که هر کسی را سزاوار نیست بدان تکیه زند مگر آن که به طور مستقیم به نصب الهی در این مقام قرار گیرد؛ زیرا تنها کسانی به این مقام می رسند که از مقام عصمت در همه مراحل و مراتب برخوردار باشند و تنها خداوند است که از عصمت کامل اشخاص آگاه است. از این رو از آن به فضلی تعبیر می کند که خدا به هر که خواهد می دهد و این که مردم شخصی را چون مردان بزرگ مکه و طائف برای پیامبری سزاوارتر بدانند و انتخاب کنند، هیچ تاثیری نخواهد داشت.

بررسی چگونگی منش کریمانه در برابر جاهلان … قالوا سلاما

سلامت شخصیت را می بایست در سلامت رفتار، منش، کنش و واکنش های شخص جست و جو کرد، از این رو منش و کنش و واکنش ها از سوی شریعت و اندیشمندان علوم مختلف انسانی از جمله روان شناسان به عنوان ملاک داوری و ارزیابی، مطرح می شود. بی گمان از کوزه برون همان تراود که در اوست. منش و کنش شخص، بیانگر سلامت و یا بیماری شخصیت است.

بهشت، اشراق هستی است و دوزخ، غروب جانکاه هست های انسانی است. آدمی در مسیر بازگشت به سوی خداوند گاه سوار بر انوار الهی می شود که درون و بیرونش را روشن می سازد و اوج می گیرد و در تقرب متاله شدن و خدایی گشتن، با اسمای حسنای الهی یگانه می شود و لقایی عاشقانه و عارفانه و فنایی بقاگونه را شاهد می شود؛ و یا آن که خود را در سیاه چاله جهالت می افکند و در غروب اشراق همه هستی ها و هست ها، به دوزخ درمی آید و با جلال الهی دیدارمی کند.

برخی از مقامات انسانی، مقامات بلند و والایی هستند که حتی خداوند آن را برای اشرف آفریده های خود، شرافت بزرگ بر می شمارد و از انسانها می خواهد که هدف سیر و سلوک زندگی خویش را آن قرار دهند. از جمله این مقامات انحصاری انسان، مقام محمودی است که از سوی خداوند ستوده و به عنوان مطلوب، مقصد و مقصود تبیین و توصیه شده است. 

 یکی از راه های کوتاه و آسان اسلام برای رسیدن به درجات و مقامات والا، شب زنده داری و تهجد است. تهجد به نوعی خاص از احیا و بیداری شب گفته می شود که در آن شخص برای ذکر الهی بیدار می ماند و با خواندن قرآن و نماز به عنوان دو مصداق کامل ذکر، خود را برای پرواز و سلوکی عاشقانه و عارفانه آماده می سازد.

طبق گزارش قرآن شب زنده داران، این پروازهای شبانه و عارفانه و عاشقانه خود را تا زمانی ادامه می دهند که به مرتبه یقین برسند که نوعی مرگ و فنای اختیاری است. در این زمان است که به حکم قرب فرایض و نوافل، دیگر میان بنده و معبود فاصله ای جز عبودیت و الوهیت نمی ماند و سخن بنده و عملش عین سخن خدا و عمل اوست و غضب و رحمت خدا در بنده و غضب و رحمت بنده در غضب و رحمت خداوند ظهور می یابد. بدین ترتیب با اشاره به مقام فنای خود می گویند: «نزلونا عن الربوبیه و قولوا فینا ما شئتم».

انسان موجودی است که با عزم و اراده خویش می تواند خود و جامعه را به جایگاهی برساند که بیرون از وهم و پندار بسیاری از موجودات برتر جهان از جمله فرشتگان خردمند است. از این روست که خداوند مسئولیت خلافت الهی خویش را به ایشان سپرده است.

آموزه های قرآن بر این نکته تاکید دارند که انسان از همت بلند خویش در مقام مظهریت پروردگاری و ربوبیت می تواند نه تنها زمین را آبادان کند بلکه می تواند امورات دیگر عوالم از جهان مادی و معنوی را به عهده گیرد و هر کسی را به مقام بایسته و شایسته خود برساند.